Różne formy opodatkowania

Przed rozpoczęciem działalności czy podpisania umowy o najem warto zastanowić się nad formą opodatkowania.

Jednoosobowa działalność gospodarcza
a najem

Dla jednoosobowej działalności gospodarczej polskie regulacje przewidują cztery podstawowe formy opodatkowania. Wybór jednej z nich zależy od rodzaju prowadzonej działalności i od rachunku ekonomicznego.

Opodatkowanie najmu zależy od tego, czy najem prowadzony jest w ramach działalności gospodarczej a w drugiej kolejności od wyboru płatnika. W ramach działalności gospodarczej wybrać możemy:

– opodatkowanie na zasadach ogólnych bądź

– podatek liniowy,

poza działalnością zaś:

– opodatkowanie na zasadach ogólnych lub

– ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (wg stawki 8,5%)

W kolejnych częściach artykułu objaśnimy cechy poszczególnych form opodatkowania.

Zasady ogólne – skala podatkowa

Opodatkowanie na zasadach ogólnych jest najczęściej wybierane przez przedsiębiorców i polega na opodatkowaniu dochodów (przychodów pomniejszonych o koszta ich uzyskania) według dwustopniowej skali:

a) do 85 528 zł* dochodu/dany rok rozliczeniowy:

– 18% minus kwota zmniejszająca podatek

b) powyżej 85 528 zł* dochodu/dany rok rozliczeniowy:

– 14 539 zł 76 gr + 32% nadwyżki ponad 85 528 zł*

* na rok 2020 zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o PIT obowiązującym od 1 I 2020.

W przypadku wyboru skali podatkowej płatnik zobowiązany jest do prowadzenia Księgi Przychodów i Rozchodów oraz do rokrocznego sporządzania spisu z natury.

Przedsiębiorcy rozpoczynający działalność oraz tzw. mali podatnicy (na 2020 rok o dochodzie do 8 747 000 zł/rok) mogą wybrać kwartalny okres rozliczenia lub miesięczny, reszta podatników jedynie ten drugi.

Do 30 IV roku następującego po roku podatkowym podatnik obowiązany jest złożyć zeznanie podatkowe PIT-36.

Podatnik ma ponad to prawo do:

– wspólnego rozliczenia z małżonkiem,

– korzystania z ulg podatkowych,

– rozliczenia jako osoba samotnie wychowyjąca dziecko,

– skorzystania z kredytu podatkowego,

– odjęcia kosztów od przychodów w obliczeniu podstawy opodatkowania,

– rozliczenia wszystkich przychodów opodatkowanych na zasadach ogólnych na jednym zeznaniu rocznym.

Podatek liniowy

Również polega na opodatkowaniu dochodu (przychodów pomniejszonych o koszta ich uzyskania), jednak według stałej stawki 19% niezależnej od wysokości dochodu.

Forma ta również wymaga prowadzenia ksiąg przychodów i rozchodów, nie pozwala jednocześnie na takie udogodnienia jak wspólne rozliczenia z małżonkiem, skorzystanie z większości ulg podatkowych, otrzymanie kredytu podatkowego, wspólne rozliczenia z dzieckiem jako osoba samotnie wychowująca dziecko czy skorzystanie z kwoty wolnej od podatku.

Do 30 IV roku następującego po roku podatkowym podatnik obowiązany jest złożyć zeznanie podatkowe PIT-36L.

Dodatkowe korzyści płynące z opodatkowania liniowego:

– dochody opodatkowane liniowo nie mają wpływu na podwyższenie stawki podatku od dochodów opodatkowanych na zasadach ogólnych,

– łatwość wyliczenia podatku ze względu na stały procent i brak kwoty zmniejszającej podatek,

– możliwość odjęcia od przychodu poniesionych kosztów podatkowych.

Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych

Wybrawszy formę ryczałtu, podatnik nie może odliczyć od przychodów kosztów ich uzyskania, a więc podstawę opodatkowania stanowi jego przychód. Stawka ryczałtu jest stała i wynosi 2%, 3%, 5,5%, 8,5%, 10%, 12,5%, 17% bądź 20% w zależności od rodzaju działalności.

Opodatkowanie ryczałtem wybrać mogą jedynie:

– osoby, które w danym roku podatkowym rozpoczynają działalność gospodarczą, a nie korzystają z opodatkowania w formie karty podatkowej, niezależnie od wysokości przychodów,

– osoby fizyczne uzyskujące przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w tym spółki cywilne osób fizycznych oraz spółki jawne osób fizycznych), których przychody z poprzedzającego roku podatkowego:

  • nie przekroczyły 250 000 euro (w 2020 roku: 1 093 350 zł) w przypadku danej działalności prowadzonej wyłącznie samodzielnie,
  • nie przekroczyły łącznej sumy 250 000 euro przychodów wspólników z działalności prowadzonej w formie spółki;

Art. 8 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym wymienia konkretne działalności, które bezwzględnie nie mogą zostać opodatkowane w formie ryczałtu.

Rozliczenie kwartalne dostępne jest jedynie dla przedsiębiorców, których przychody z samodzielnie prowadzonej działalności lub spółki nie przekroczyły w poprzedzającym roku podatkowym 25 000 euro (w 2020 roku: 109 335 zł), natomiast z rozliczenia miesięcznego skorzystać mogą wszyscy.

Podatnik, wybrawszy formę ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, obowiązany jest do:

– prowadzenia ewidencji przychodów,

– posiadania i przechowywania dowodów zakupu,

– prowadzenia wykazu środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych

– sporządzenia spisu z natury w konkretnych sytuacjach, m.in. w przypadku zmiany wspólnika czy w przypadku likwidacji działalności na dzień likwidacji,

– sporządzenia wykazu składników stanowiących majątek w przypadku przekształcenia w jednoosobową Sp. z o.o. przedsiębiorcy będącego dotąd osobą fizyczną

Ryczałtowcy zobowiązani są do sporządzenia rozliczenia rocznego w formie PIT-28 od 15 II do końca tegoż miesiąca roku następującego po roku podatkowym.

Karta podatkowa

Również należy do ryczałtowej formy opodatkowania, jednak jego wysokość nie zależy w żadnym stopniu od przychodów podatnika.

Stawka zależy m.in. od:

– rodzaju wykonywanych usług,

– wielkości zatrudnienia,

– rozmiaru prowadzonej działalności,

– liczby ludności miejscowości, w której prowadzona jest działalność,

a odliczyć od niej można jedynie składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

Podatników, którzy mają prawo wybrać formę karty podatkowej, wymienia art. 23 ust. 1 z ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Podatnik rozliczający się za pomocą karty podatkowej nie ma obowiązku prowadzenia Księgi Przychodów i Rozchodów, musi jednak spełnić szereg innych wymogów takich jak:

– prowadzenie ewidencji zatrudnienia, jeśli zatrudnia pracowników,

– wydawanie na życzenie klienta rachunków i faktur,

– rozliczania zaliczek na podatek oraz składek ZUS od przychodów zatrudnionych pracowników,

– złożenie do 31 I na formularzu PIT-16A rocznej deklaracji za poprzedni rok podatkowy o zapłaconej i odliczonej od karty w danym roku wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne,

– informowanie o wszelkich zmianach takich jak np. stan zatrudnienia,

– w przypadku likwidacji działalności sporządzenia wykazu składników majątku.

Którą z form warto wybrać?

Oczywiście każda sytuacja jest nieco inna, więc ciężko jednoznacznie określić, która z form opodatkowania będzie najlepsza dla Twojej działalności.
Z powyższego wynika jednak, że ryczałt będzie dobrym rozwiązaniem głównie dla tych, którzy nie mają dużych kosztów, dotyczy to również najmu. W przypadku ryczałtu nie jesteś w stanie wpisać sobie remontu, zakupu wyposażenia czy nawet czynszu w koszta. W takim wypadku, jeśli jesteś osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, być może warto rozpatrzeć opodatkowanie na zasadach ogólnych – skalę podatkową. Jeśli prowadzisz działalność gospodarczą, w zależności od przysługujących Ci ulg i wysokości usyskanych dochodów, będą to zasady ogólne lub podatek liniowy – bardziej opłacalny dla osób osiągających wyższe dochody.

To samo tyczy się innego rodzaju działalności.

Ryczałt będzie dobrym rozwiązaniem najczęściej dla przedsiębiorców, którzy nie mają dużych kosztów uzyskania przychodów, a nie chcą prowadzić księgowości.

Jednak w przypadku wysokich kosztów lepszym rozwiązaniem wydaje się skala podatkowa dla przedsiębiorców o dochodach nieprzekraczających granicy (85 528 zł/rok na rok 2020) oraz dla tych, którym przysługują znaczne ulgi. Forma ta będzie również dobrym rozwiązaniem dla osób, które chcą rozliczać się wraz z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko czy w końcu w przypadku, gdy płatnik chce mieć możliwość skorzystania z kredytu podatkowego.

Dla osób, których podstawa opodatkowania przekracza granicę skali podatkowej (85 528 zł/rok na rok 2020) lub którzy chcą założyć kolejną działalność, nie przekraczając jednocześnie tej granicy dla prowadzonej już działalności, rozsądniejszym wyborem może się okazać podatek liniowy.

Życzymy powodzenia w rozsądnym wyborze formy opodatkowania! Bądźcie z nami!

Materiał powstał dzięki dofinansowaniu z NIW-CRSO w ramach programu PROO.

You Might Also Like