Jak inwestować w krypto: analiza techniczna

Przerobiliśmy nieco teoretycznej wiedzy na temat inwestowania na giełdzie Forex i giełdach kryptowalut. Opowiedzieliśmy o niektórych kryptowalutach, ich historii i potencjale, położyliśmy subtelne fundamenty analizy fundamentalnej. Przyszedł więc czas, aby poruszyć bardziej praktyczny wątek odnośnie tego, jak się na giełdzie poruszać. Opowiemy zatem o analizie technicznej, czyli metodach szacowania opłacalności inwestycji giełdowej, o budowaniu założeń, na których będziemy opierać nasze decyzje inwestycyjne.

Analiza techniczna to tworzenie teorii na podstawie teorii, wróżenie z fusów i wyciąganie wniosków na podstawie niepełnych danych. Nie gwarantujemy absolutnej pewności w kwestii trafności decyzji inwestycyjnych. Inwestowanie na giełdzie obarczone jest ryzykiem utraty całego zainwestowanego kapitału. Inwestując na giełdzie ryzykujesz swoim kapitałem finansowym oraz zdrowiem psychicznym. Jesteś jedyną osobą która powinna decydować o decyzjach finansowych. Nie ponosimy żadnej odpowiedzialności za Twoje decyzje i ich konsekwencje.

Zanim zaczniemy rysować wykresy, stawiać kreski, przedstawimy wam pewną bardzo ciekawą i dającą do myślenia teorię. Nazywa się Random Walk Theory. Opowiadanie o ruchach trendów byłoby nieodpowiedzialne i niepełne bez uprzedniego zaznajomienia się z tą teorią.

Random Walk Theory

Hipoteza losowego spaceru – Hipoteza błądzenia losowego – jest teorią finansową zakładającą, że zmiany cen na giełdzie zachodzą w sposób zupełnie losowy i nie da się przewidzieć ich zmian na podstawie przeszłych danych. Genezy teorii można upatrywać się w książce brokera Julesa Regnaulta z 1863 roku. Teoria była dalej rozwijana przez wielu matematyków, ekonomistów i finansistów na przestrzeni dziejów. Testowano ją, rysując wykres trendu, którego punktem startowym było 50 dolarów, a stałą zmianę o pół punktu ustalano na podstawie rzutu monetą. Po wielu rzutach pojawiał się wykres, który przedstawiono później specjalistom od przewidywania przyszłego trendu na podstawie przeszłych danych. Nie dość, że nie zauważali oni niczego podejrzanego w wykresie, przedstawiali oni z wielkim przekonaniem opinie, że należy akcje kupić lub sprzedać.

Wykres utworzony poprzez zmniejszanie lub zwiększanie wartości fikcyjnej akcji na podstawie kolejnych parzystych lub nieparzystych miejsc po przecinku liczby Pi. Do złudzenia przypomina wykres giełdowy.

Zatem po takim optymistycznym wstępie możemy przejść do omawiania analizy technicznej i jej niuansów. Otóż:

Analiza techniczna

Analiza techniczna to określanie przyszłych zmian w trendach na podstawie wzorców w przeszłych zmianach kursów. Służy do tego potęga matematyki i ludzkiego umysłu, mnogość narzędzi, pojęć, teorii, wykresów, linii, świeczek, fraktali, itd. Pojęcia te używane są do tworzenia strategii inwestycyjnych, w których, jak się wydaje, mogą przeszkodzić nam tylko te 2 drobne rzeczy: emocje i przypadek.

Mnogość różnorodnych narzędzi może powodować chaos, a nasz starannie zaprojektowany wykres zamienić w kolorowe spaghetti. Zaleca się zatem, aby różnorodne narzędzia stosować z wyczuciem. Wielu inwestorów korzysta głównie z najbardziej podstawowych narzędzi, swojej intuicji i doświadczenia zebranego w wieloletniej praktyce z daną konkretną parą walutową. I wszystko byłoby prostsze, gdyby konkretna para walutowa nie wchodziła systemowo w interakcje ze wszystkimi innymi walutami i całą światową ekonomią.

Zaczniemy zatem od wprowadzenia kilku podstawowych pojęć.

Świeczki.

Czerwone i zielone, z długim knotem i z krótkim knotem. Blondynki, brunetki.

Świeczki są prawdopodobnie najstarszą figurą opracowaną przez japońskich kupców już w XVIII wieku.

Świeczka rysuje się w określonym interwale czasowym. Możemy mieć świeczkę godzinową, minutową, tygodniową, 6-godzinną etc. W świeczce 6-godzinnej będzie się zawierało 6 świeczek godzinowych. Świeczka zaczyna się od ceny wejścia, i przesuwa się wraz z każdą zmianą kursu, w górę i w dół, pokazując nam obecną cenę, oraz pozostawiając ślad w postaci knota lub ogonka (odwróconego knota) w miejscu maximum i minimum kursu na przestrzeni konkretnej świeczki.

Jeżeli kurs w momencie obecnym lub momencie zamknięcia świecy znajduje się powyżej ceny otwarcia, świeczka będzie miała kolor zielony (lub biały). Oznacza to kurs rosnący. Jeżeli cena będzie poniżej momentu otwarcia, świeca będzie miała kolor czerwony (lub czarny). Oznacza to kurs spadkowy.

Świece są o tyle wygodne, że bardziej przejrzyście pokazują nastroje rynku niż wykres liniowy czy słupkowy.

Zachowanie następujących po sobie świec może udzielać nam informacji na temat obecnego nastroju giełdy. Może nam pozwolić przewidywać przyszłe zachowanie na podstawie kształtu świec oraz ich postępującego układu. Coś na kształt frontów atmosferycznych.

Świece są chyba najbardziej podstawowym sposobem na szacowanie ruchów giełdowych, napisano o nich wiele książek. W trakcie inwestycyjnej przygody będą towarzyszyć Ci przez cały czas.

Linia Oporu i Linia Wsparcia

Dokładnie ta sama linia widziana z 2 różnych stron.

Linia oporu i linia wsparcia jest poziomą linią, którą zaznacza się szacunkowo na podstawie powtarzających się zmian trendu kilkukrotnie na tej samej cenie. Cena dochodząc do pewnego pułapu zmienia kurs i nie przekracza go lub przekracza go nieznacznie, po czym zaczyna podróżować w odwrotnym kierunku. Często ma charakter psychologiczny. Na przykład cena akcji dochodząca do dużej okrągłej liczby wygląda, jak dobry moment na kapitalizację swojej akcji, więc inwestorzy zaczynają masowo sprzedawać, co powoduje spadek ceny do momentu, w którym wygląda na obiecującą inwestycję, co powoduje chęć zakupu, co powoduje wzrost ceny, co powoduje że wraca ona do tego samego punktu. Dolna linia, do której spadła cena, jest linią wsparcia, górna linia jest linią oporu. Jeżeli linia oporu zostanie przełamana, cena poszybuje w górę. Jeżeli linia wsparcia zostanie przełamana, spowoduje załamanie kursu.

Linia oporu i wsparcia często jest częścią znacznie większej formacji, zwanej Fibonacci.

Oznacza to mniej więcej tyle, że jeżeli linia oporu/wsparcia przekroczy pewien poziom, to uda się do kolejnej linii oporu i wsparcia. Linie Fibonacciego wyznacza się zaznaczając najniższy dół i najwyższą górę.

Linia trendu

Koń jaki jest każdy widzi.

Trend to tendencja kursu do podążania w danym kierunku na przestrzeni pewnej ilości czasu. Trendy nakładają się na siebie, jak modulacja różnych częstotliwości na falę nośną, tworząc dźwięk cywilizacji. Linię trendu określa się na podstawie następujących po sobie coraz wyższych lub niższych dołków lub/oraz szczytów. Trend obowiązuje do czasu, aż przestanie obowiązywać, czyli do momentu zwrotu trendu. Istnieją trendy wzrostowe, spadkowe oraz plateau.

Trend wzrostowy

Przełamanie trendu wzrostowego powoduje załamanie kursu. Jeżeli nałożylibyśmy na ten wykres również horyzontalną linię oporu w miejscu, gdzie po drugim stycznym dołku cena poszybowała w górę, zauważylibyśmy jeszcze inna formację. Flagę. Flaga zazwyczaj wskazuje na wyczerpanie trendu i drastyczną zmianę.

Oczywiście istnieje cała masa różnych patternów, którymi możemy się posługiwać w celu tworzenia założeń odnośnie obecnej sytuacji na rynku.

Pamiętaj jednak o tym, że każdy stawia swoje kreski w troszeczkę innych miejscach i akcentuje troszeczkę inne założenia podczas tworzenia swoich strategii, więc możesz spotkać się z sytuacją w której przecenisz lub nie docenisz rynku. Warto jest się więc dobrze zastanawiać, czy starać się wycisnąć trend do ostatniego grosza, bo może się zdarzyć, że zmieni się on troszeczkę wcześniej niż pozycja, na którą ustawisz swoją transakcję i utkniesz z nią na długi czas lub będziesz musiał znieść tę stratę.

Uważaj także na inne wyznaczniki, których może nie być widać wprost na wykresie świecowym. Do podstawowych wyznaczników, które mogą mieć znaczenie należą na przykład momentowy wolumen i jego stosunek do zmiany ceny oraz średnia ruchoma.

Średnia ruchoma – Moving Average (MACD)

Średnia ruchoma to średnia cena w danym momencie czasu. Jest uśrednieniem cen w danym momencie czasu. Jest przez to wskaźnikiem działającym z subtelnym opóźnieniem, ponieważ bazuje na informacjach z przeszłości do rzeczywistego momentu na giełdzie. Używa się jej do określania kierunku oraz momentum zmiany kursu. Jeżeli średnia krocząca przekroczy linię od dołu, jest to sygnałem o nadchodzących wzrostach a jeżeli od góry, wskazuje na nadchodzące spadki. Jeżeli zauważysz że średnia ruchoma zaczyna iść w kierunku odwrotnym do kursu: Uważaj! Jesteś w oku cyklonu!

Volume wskazuje na ilość waluty obróconej w danej jednostce czasu. Zazwyczaj silnym ruchom cenowym towarzyszy duża ilość wykonanych transakcji, a zatem wysoki volumen w danej jednostce czasu. Uważaj, podejmując decyzje na podstawie silnych ruchów o małym volume – mogą być one bardzo nietrwałe i szybko się zmieniać. Zdarzają się czasem jak szkwał na morzu, przychodzą nagle i znienacka ale po nich znów może nadejść flauta.

Zwracaj uwagę na fraktale. Nie mam bynajmniej na myśli pięknych kolorowych obrazków bazujących na zbiorze Mandelbrota. Fraktale to powtarzające się formacje złożone z przynajmniej kilku świec następujących po sobie. Teoria fraktali w dużym skrócie mówi o tym, że, jeżeli wystąpił silny ruch w danym kierunku, to będzie towarzyszyło mu następujące momentum w kierunku odwrotnym.

Wspomnieliśmy zatem o podstawowych indykatorach pozwalających planować dalszą strategię inwestycyjną, którą każdy inwestor musi opracować samemu dopasowaną do specyfiki danego rynku i charakteru samego inwestora. Liznęliśmy jednak tylko wierzchołek góry lodowej, dając wam wskazówki, od czego zacząć, by dalej samemu pogłębiać swoją wiedzę w interesujących Was kierunkach. Nie namawiamy do inwestowania w ryzykowne aktywa, nakłaniamy za to do ciągłego i nieustannego pogłębiania wiedzy i świadomości o otaczającym nas świecie.

Materiał powstał dzięki dofinansowaniu z NIW-CRSO w ramach PROO.

Giełdy kryptowalut

Giełdy kryptowalut to serwisy internetowe otwierające drzwi do wymiany kryptowalut. Niektóre z nich oferują tylko pary kryptowalutowe, inne z nich pozwalają na kupno i sprzedaż w zwykłych walutach FIAT.

Giełdy mogą udostępniać możliwość wymiany bezpośrednio pomiędzy ludźmi lub automatyzować proces pośrednicząc pomiędzy klientami. Każda giełda dyktuje nieco inne warunki i opłaty, oferuje inne narzędzia do dyspozycji inwestorów. W przypadku wymiany bezpośrednio między kontrahentami zazwyczaj jest to dosyć proste, polega na złożeniu lub przyjęciu obecnej na rynku oferty. Ofertę można złożyć w formie zlecenia lub aukcji. Sprzedający wystawia swoje zlecenie i czeka aż ktoś je wykupi. W przypadku zakupu bezpośredniego od giełdy sprawa jest równie prosta składamy zlecenie i jeżeli warunki zostaną spełnione kontrakt wykonuje się. Niektóre giełdy oferują nam wtedy również bardziej zaawansowane narzędzia analityczne i metody składania zleceń. Pojawiają się też również bardziej skomplikowane instrumenty jak na przykład kontrakt na zmianę i dźwignia.

Jaką giełdę wybrać? To wszystko bardzo zależy. I to od wielu czynników.

Po pierwsze, opłaty transakcyjne różnią się znacznie w zależności od Waszego miesięcznego obrotu, to znaczy od wartości wszystkich operacji finansowych wykonanych w danym miesiącu. Każda uczciwa giełda publikuje informacje na temat dokładnych kosztów transakcji i stopniowania tych kosztów w zależności od Waszego wolumenu miesięcznego.

Po drugie, każda giełda oferuje Wam nieco inny interfejs i inne narzędzia pozwalające oszacować przez analizę techniczną przyszłe zmiany kursu i podejmować decyzje inwestycyjne.

Po trzecie niektóre giełdy dają Wam dostęp do zewnętrznego API pozwalającego Wam łączyć się z giełdą przy użyciu przeznaczonych do tego programów, takich jak aplikacja na telefon czy klasyczne komputerowe programy inwestycyjne, jak na przykład MetaTrader.

Po czwarte, lokując swoje pieniądze na koncie kogoś innego, chcecie, by był to zaufany kontrahent i byście byli w stanie później je odzyskać. Z pewnością chcecie, by giełda, której powierzycie swoje pieniądze nie okazała się oszustem ani nie okazała się niewypłacalna.

Pamiętajcie, że ceny kryptowalut na każdej z giełd ustalane są na podstawie koniunktury, wynikają z zainteresowania kupujących i sprzedających. Ceny tej samej kryptowaluty na dwu różnych giełdach w tym samym czasie mogą się między sobą różnić. Wynika to z braku nadrzędnego organu regulującego rynek kryptowalut.

Pamiętaj! Przed przystąpieniem do wymiany walut należy sprawdzić parę istotnych faktów, takich jak:

  • Opłaty za korzystanie z giełdy kryptowalut,
  • Reputacja,
  • Metody płatności na giełdach kryptowalut,
  • Ograniczenia geograficzne,
  • Regulacje prawne dotyczące kryptowalut w twoim kraju i w kraju ulokowania giełdy,
  • Wymagania dotyczące weryfikacji na giełdzie kryptowalut

Zebraliśmy tutaj dla Was kilka dużych i znanych giełd kryptowalut, każda z nich z bogatą historią.

Pozwólcie że przedstawimy:

Binance – Niemal każdy interesujący się kryptowalutami słyszał o Binance. Jedna z największych giełd krypto pod względem wolumenu, codziennie używana przez miliony użytkowników z całego świata. Jak podaje strona Binance, średni dzienny wolumen sięga 2 miliardów USD, obsługując 1,4 miliona transakcji na sekundę. Założona w 2017 roku przez Changpenga Zhao. Nazwa giełdy to połączenie słów Binary i Finance w dość bezpośredni sposób wyjaśniająca czym zajmuje się spółka.

Opłaty za transakcje maker/taker zaczynają się od 0,1% poniżej 50BTC obrotu miesięcznego i stopniowo maleją wraz ze wzrostem ilości obróconych przez nas pieniędzy by sięgnąć 0,02% dla transakcji maker i 0,04% dla transakcji taker.

W przypadku opłacania prowizji przy użyciu ich tokena BNB, cena ulega zniżce.

Przez długi czas Binance dawało możliwość wymiany tylko kryptowalut, ostatnio udostępniono również opcję kupowania kryptowalut za waluty FIAT.

Dopóki planujecie wymieniać tylko kryptowaluty, wystarczy Wam zwykłe konto w ich serwisie, kiedy będziecie chcieli zamienić je na waluty, będziecie potrzebować weryfikacji tożsamości.

Binance posiada na swojej stronie również akademię kryptowalut, z której możemy dowiedzieć się wiele na temat krypto monet oraz handlowania na ich giełdzie. Od 2019 roku można obsługiwać giełdę w języku polskim.

Binance na chwilę obecną ma siedzibę główną na Malcie.

Coinbase – powstała w 2012 roku, jest jedną z największych giełd kryptowalutowych w Stanach Zjednoczonych. Posiada kilka interfejsów od bardzo prostego, wyglądającego jak kantor, kupna sprzedaży kryptowalut, do rozbudowanego interfejsu tradingowego pod nazwą Coinbase pro.

W przypadku giełdy Coinbase prowizje różnią się w zależności od tego, której z ich platform używamy. W wersji najprostszej serwisu opłaty wynoszą 1,49% przy tradycyjnym zakupie oraz 3,99% dla płatności kartą. W przypadku używania platformy tradingowej opłaty transakcyjne plasują się od 0,5% maker/taker do 0% maker i 0,04-0,1% taker.

Podstawowa weryfikacja konta wymaga podania imienia, nazwiska, potwierdzenia adresu e-mail oraz potwierdzenia numeru telefonu.

Kraken – Giełda Kraken to jedna z najstarszych i zarazem jedna z najbezpieczniejszych giełd wymiany kryptowalut. Kraken nigdy nie padł ofiarą ataku hackerskiego i ma nieposzlakowaną reputację.

Olbrzymi nacisk w polityce firmy jest kładziony na bezpieczeństwo jej użytkowników. Jako pierwsza w historii wprowadziła obowiązek ustawienia dwuetapowego uwierzytelniania (2FA). Oznacza to, że nawet jeśli ktoś wykradnie dane do konkretnego konta, nie będzie mógł się zalogować. Co prawda, na początku interfejs użytkownika pozostawiał wiele do życzenia, aczkolwiek wraz z pojawieniem się interfejsu Kraken Pro problemy z interfejsem zostały rozwiązane. Co więcej, narzędzia do analizy technicznej dostępne na platformie pro są bardzo satysfakcjonujące. Giełda oferuje niesamowitą ilość par walutowych, wraz z walutami FIAT. Aktualnie na giełdzie kryptowalut Kraken można handlować wieloma kryptowalutami, także z zastosowaniem dźwigni. Kraken rozwija się w bardzo dynamicznym tempie, wciąż poszerzając ilość dostępnych narzędzi, na przykład jako jedna z pierwszych giełd wprowadził zintegrowaną z platformą obsługę portfeli Stakingowych. Oznacza to, że kiedy planujecie wybrać się na dłuższe wakacje, zdjąć swoje aktywa z giełdy i ulokować je w formie spokojnej lokaty, możecie to zrobić w jednym miejscu.

Weryfikacja konta na platformie Kraken ma 3 tiery. Dla wymiany samych par kryptowalutowych nie musisz podawać swoich danych osobowych, ale powyżej $100 tys. USD wolumenu lub w przypadku wymiany walut FIAT, będziecie musieli podać swoje dane osobowe i przesłać skan swojego dowodu osobistego.

Opłaty transakcyjne poniżej $50 tys. USD to 0,16%/0,26% maker/taker a od $2,5 mln. USD to 0,4%/0,14%

Poloniex – Poloniex to amerykańska platforma umożliwiająca wymianę kryptowalut. Firma została założona w styczniu 2014 r. przez Tristana D’Agostę i ma siedzibę w Wilmington w stanie Delaware. W marcu 2014 r. Poloniex doznał ataku hakerów, przez co stracił 12,3% wszystkich posiadanych bitcoinów. Giełda daje możliwość wymiany tylko kryptowalut, nie ma możliwości ich wymiany na waluty FIAT. Dla wolumenów poniżej $50 tys. USD stawka transakcyjna to 0,125%/0,125% maker/taker dla wolumenów powyżej $50 mln. USD to 0%/0,06%

Bitbay – Giełda istnieje od 2014 roku i początkowo uchodziła za największą zarejestrowaną w Polsce, jednak w 2018 roku przeniosła się na Maltę. Ma obecnie zarejestrowane około miliona użytkowników. Można ją obsługiwać w języku polskim oraz 7 innych językach. Łatwa w obsłudze, interfejs jest dopasowany do percepcji polskiego odbiorcy. Przypomina interfejsy stron bankowych. Można płacić w PLN-ach.

Prowizje wymiany w kryptowalutach to 0%/0,1%, prowizja dla wymiany w walutach to poniżej 1250 EUR wolumenu – 0.3% maker 0.43% taker. Powyżej 875 000 EUR – 0,25% maker 0,17% taker.

Giełda BitBay wymaga przesłania dokumentów potwierdzających dane osobowe użytkowników.

Bitfindex – Jedna z największych i najstarszych gięłd kryptowalut, założona w 2012 roku i osiągająca obrót miesięczny około $3,8 mld. USD. Jej działalność jest kojarzona z całą masą kontrowersji. Jak już wspomnieliśmy toczy się od kilku lat przeciwko nim śledztwo w amerykańskim sądzie. Giełda była 4 lata temu ofiarą ataku hackerskiego w którym straciła 120 tys. BTC. Innym razem, w 2015 roku okradziono ją na kolejnych 1500 BTC. Giełda jest podejrzewana również o powiązania z Tetherem, który podejrzany jest o manipulacje rynkami finansowymi, defraudacje, emisję waluty bez pokrycia, inside trading. Pomimo burzliwej historii giełda cieszy się sporą popularnością, choć mimo wszystko zalecalibyśmy ostrożność w lokowaniu pieniędzy na tej giełdzie.

Właściwie zalecamy dużą ostrożność i rozwagę w lokowaniu pieniędzy na którejkolwiek giełdzie, czy kryptowalut, czy forex – inwestycje w rynki finansowe zawsze związane są z ryzykiem utraty kapitału. Podejmujcie rozważne decyzje – inwestujecie na własną odpowiedzialność.

Giełda Bitfindex oferuje na swojej platformie tradingowej wiele par walutowych, wymianę walut FIAT, dźwignię, CFD oraz wiele innych ciekawych narzędzi inwestycyjnych.

Opłaty za transakcje na tej giełdzie to:

poniżej $500 000 USD – 0,1%/0/2%,

powyżej $7 500 000 USD – 0,0%/0,2%,

powyżej $30 000 000 000 USD – 0,0%/0,055%

W następnym artykule pokażemy na przykładzie interface typowej giełdy kryptowalut ich działanie, opiszemy typowy proces rejestracji, narzędzia inwestycyjne i opowiemy kilka krótkich słów o metodach analizy technicznej. Do niebawem!

Materiał powstał dzięki dofinansowaniu z NIW-CRSO w ramach PROO.